22 feb 2021

OpenLux

Op 8 februari berichtte de Franstalige krant Le Soir over het dossier OpenLux. Le Soir en zestien andere kranten hebben samen 4 miljoen documenten doorgenomen die ze via het Ultimate Beneficiary Owner (UBO) register van Luxemburg hebben bekomen. Lidstaten van de EU zijn verplicht een UBO register bij te houden aan de hand waarvan mensen kunnen achterhalen wie de uiteindelijke begunstigden zijn die achter een vennootschap of reeks vennootschappen zitten, en dus uiteindelijk genieten van de winsten. Uit OpenLux blijkt dat een zeer groot aantal Belgen achter vennootschappen zitten met hun zetel in Luxemburg. Vaak zal het aantrekkelijkere belastingregime in Luxemburg hiervoor de verklaring zijn, maar daar een aanspraak op maken is niet altijd legitiem. OpenLux toont daarom de zin aan van het UBO register in de strijd tegen belastingontduiking en -ontwijking. Le Soir toonde echter ook aan dat veel andere lidstaten, waaronder België, nog niet voldoen aan hun Europese verplichtingen wat betreft het aanhouden van een UBO register. Dieter Van Besien ondervraagde daarom de Minister van Financiën over zijn plannen hierrond. 

OpenLux

De verplichting tot het inrichten van een Ultimate Beneficiary Owner (UBO) register stamt van de vierde antiwitwas-richtlijn van 2015. Na de publicatie van de Panama Papers werd de Europese wetgeving zo veranderd dat iedereen toegang moet krijgen tot het UBO register, op voorwaarde dat men zich registreert en men een bedrag betaalt dat maximaal de adminstratieve kosten van de toegang en het gebruik dekt. De omzetting van deze richtlijn in Belgisch recht gebeurde pas op 18 september 2018. Het KB die de modaliteiten van het UBO register verder implementeerde werd gepubliceerd op 31 oktober 2018. Het register is vandaag nog steeds niet compleet. De fiscus zelf bericht dat vandaag 670.000 ondernemingen nog niet alle nodige info hebben opgegeven in het UBO register. De fiscus is nog niet overgegaan tot sanctioneringen, maar de straffen lopen op van 250 tot 50.000 euro. Ondernemingen die nog niet de nodige documenten hebben doorgestuurd zullen volgens het artikel van Le Soir gesanctioneerd worden na 30 april 2021.

In België is het voor Belgen niet eenvoudig om toegang te krijgen, en voor niet-Belgen is het zelfs onmogelijk. Men kan toegang tot het register krijgen via MyMinFin, waarvoor je een Belgische identiteitskaart nodig hebt. Men moet ook het ondernemingsnummer kennen om de zoekopdracht te kunnen initiëren. Vervolgens moet je per zoekopdracht 1,5 euro betalen en krijgt de onderneming een melding dat je hen hebt opgezocht. Mijn vragen betroffen dan ook hoe de Minister van plan was om het Belgische systeem te verbeteren. Dit zowel wat betreft de toegang tot het UBO register, als het verder onderzoeken van de gegevens die via OpenLux bekend werden gemaakt. Ik vroeg de Minister of hij een opdracht tot onderzoek zou richten naar de Cel Financiële informatieverwerking, aangezien de CFI zelf geen initiatiefrecht heeft voor fraudeonderzoek.

Mijn vragen

Het is alweer dankzij de internationale samenwerking van journalisten, ditmaal van de krant Le Soir, dat er onwelriekende financiële constructies aan het licht komen. Het gaat in dit geval om gegevens van vennootschappen in Luxemburg, waarvan meer dan 10.000 vennootschappen met Belgische eigenaars. Tussen de namen die werden bekendgemaakt zitten enerzijds mensen die verdacht worden van zware criminele feiten. Anderzijds blijken er meer dan 300 minderjarigen te zijn, waaronder kinderen van 3 jaar, die succesvol eigenaar zijn van een vastgoedimperium. In elk geval zijn er een aantal vreemde dingen aan het licht gekomen die toch verder onderzoek verdienen.

De informatie kwam aan het licht via het UBO-systeem in Luxemburg. Dat systeem is verre van perfect, maar desondanks zijn die journalisten erin geslaagd om veel informatie bloot te leggen. Dat brengt ons bij het UBO-systeem in ons land, waar de toegang tot gegevens nog moeilijker wordt gemaakt dan in Luxemburg. Vandaar mijn vragen.

Bent u bereid om aan de bevoegde diensten, zoals bijvoorbeeld de Cel voor Financiële Informatieverwerking (CFI), te vragen om deze informatie, die in Luxemburg aan het licht is gekomen, van naderbij te onderzoeken, in een poging om Belgische fraudeurs of belastingontwijkers te identificeren?

Hebt u de intentie om de toegang tot de Belgische UBO-gegevens te versoepelen, zodat onafhankelijke onderzoekers, zoals journalisten, ook daarvan kunnen gebruikmaken?

De antwoorden van de Minister

En préalable aux discussions, il semble évident que le fait de simplement détenir ou de créer une société luxembourgeoise n'a jamais consisté en un fait délictueux. Toutefois, il est vrai qu'il y a quelques années, certaines structures étaient parfaitement opaques et pouvaient ralentir ou bloquer le travail du contrôleur. Depuis, les échanges d'informations ont fait leur apparition, d'abord les DAC et ensuite les CRS, qui ont rajouté de la transparence.

Ook het UBO-register dat in het kader van de antiwitwaswetgeving is ingevoerd verhoogt die transparantie, wat de persartikels van dit weekend ook aantonen. De Luxemburgse regering heeft op die persberichten gereageerd via de website www.openlux.lu. Daar kan meer informatie worden gevonden over de invoering van het UBO-register door de Luxemburgse regering. De werking van het Belgische UBO-register is in 2018 vastgelegd door de toenmalige minister van Financiën in het koninklijk besluit van 30 juli 2018 betreffende de werkingsmodaliteiten van het UBO-register. Dit KB bleek echter een aantal tekortkomingen te vertonen aangezien de Europese Commissie op 24 januari 2019 een met redenen omkleed advies aan België heeft overgemaakt. Met het koninklijk besluit van 23 september 2020 tot wijziging van het voornoemde KB betreffende de werkingsmodaliteiten van het UBO-register zijn deze tekortkomingen verholpen.

Een van de belangrijke tekortkomingen was de beperkte toegang tot de gegevens. Door de recente aanpassing zijn onder andere de actuele gegevens die op het moment van de raadpleging in het register beschikbaar zijn evenals de historiek van de wijzigingen die door het register bewaard wordt, toegankelijk. Om de meldingsplichtige in staat te stellen om te voldoen aan deze recente wijziging heeft mijn administratie een tolerantieperiode ingevoerd tot en met 30 april 2021.

In tussentijd wordt er overlegd met de stakeholders om de meldingen zo efficiënt mogelijk te laten verlopen. Bij de uitwerking van het UBO werd men immers geconfronteerd met onvolledige informatie – dat geldt niet alleen voor België – en er wordt constant gewerkt aan het verbeteren daarvan. Naast overleg is daartoe ook regelgeving noodzakelijk. Ik verwijs in dat verband naar het wetsontwerp houdende diverse financiële bepalingen inzake fraudebestrijding waarin voorzien wordt dat de onderworpen entiteiten langs elektronische weg bij de administratie van de Thesaurie melding moeten maken van iedere discrepantie tussen informatie over uiteindelijke begunstigden in het UBO-register en de informatie over die uiteindelijke begunstigden waarover zij zelf beschikken.

Er wordt dus gefocust op de kwalitatieve uitwerking van het UBO-register, zodat er op korte termijn niet opnieuw aan gesleuteld moet worden. Er zijn momenteel op Europees niveau trouwens initiatieven betreffende AML-wetgeving lopende. Het resultaat daarvan wordt verwacht in de zomer van 2021 en de kwestie van het harmoniseren van de modaliteiten voor toegang tot de gegevens die zijn opgenomen in het UBO-register van de verschillende lidstaten zal daarbij op tafel komen.

À l'heure actuelle, l'ensemble de ces tâches liées au développement et à la gestion du registre UBO est réalisé par une dizaine d'agents affectés à la gestion du registre UBO au sein de l'administration générale de la Trésorerie.

Nog belangrijker is inderdaad hoe men die informatie kan gebruiken. Op internationaal niveau, en in het bijzonder op Europees niveau, moet er een internationale standaard inzake transparantie vastgelegd worden. Daarom ondersteunt België binnen de code of conduct de actualisering en uitbreiding van zijn mandaat met het oog op de internationale aanpak van schadelijke belastingspraktijken. Concernant les cas individuels enregistrés de manière incomplète dans le registre, l'administration de la Trésorerie en charge de la gestion du registre UBO fait les recherches nécessaires.

Après la période de transition, il est clair que des amendes peuvent être infligées. Il convient de placer la question du montant des amendes administratives dans le contexte plus général qui est celui de la recherche de la sanction la plus effective aux infractions à la législation. Il faut savoir que les amendes prévues en Belgique sont à charge des personnes physiques et non des personnes morales, ce qui doit être pris en compte dans l'analyse de la proportionnalité de la sanction envisagée.

Il n'y a pas seulement le registre UBO. Depuis le 1er juillet 2020 et l'entrée en vigueur de la loi du 20 décembre 2019 transposant la directive DAC 6 en ce qui concerne l'échange automatique et obligatoire d'informations dans le domaine fiscal en rapport avec les dispositifs transfrontières qui doivent faire l'objet d'une déclaration, les sanctions ont été considérablement renforcées à charge des intermédiaires. Ils risquent des sanctions dissuasives s'ils ne respectent pas leur obligation de déclaration et ne fournissent pas les informations relatives à des planifications fiscales agressives. Des sanctions pénales importantes existent également. Il faut donc d'abord obtenir toute l'efficacité possible des mécanismes existants.

Het is van het grootste belang dat het UBO register betrouwbare en bruikbare informatie bevat, zodat deze proportioneel ingezet kan worden door de diensten; ik denk daarbij bijzonder aan de cel die binnen mijn administratie is opgericht om complexe internationale fiscale private constructies die leiden tot belastingontduiking te bestrijden. De vele verhalen naar aanleiding van de persberichten tonen aan dat er nog vele vragen zijn, wat normaal is gezien het nieuw wettelijk kader en informaticasysteem.

Daarom werkt mijn administratie samen met alle betrokken actoren om ervoor te zorgen dat de informatie die onder het Belgisch wettelijk kader valt ook effectief verstrekt wordt door de informatieplichtigen, en dit op de meest efficiënte manier om kwalitatieve informatie te verzekeren. Ik verwijs daarbij naar de recente publicatie op de website van de FOD Financiën, waarbij toelichting gegeven wordt bij de belangrijkste aspecten van het UBO-register op gebied van datakwaliteit, de wijze van registratie en de toegang tot data, alsook de lopende projecten voor het komende jaar.

Mijn repliek

De strijd tegen fiscale fraude is een prioriteit voor deze regering, dus ook de strijd tegen belastingontwijking. Het gaat immers niet alleen over fraude, ook belastingontwijking wekt veel onbegrip en frustratie op bij de werknemers en ondernemers die correct maandelijks belastingen betalen. Elke maand duikt er wel een verhaal op van frauduleuze praktijken. Dat toont aan dat het probleem groot is, maar dat biedt eveneens de opportuniteit om hieraan iets te doen. Ik heb vertrouwen in uw plan om dit probleem op een gestructureerde manier aan te pakken en ik hoop dat we dat plan snel hier in de commissie kunnen bespreken.

Conclusie

Het is duidelijk dat het oprichten van een vennootschap in Luxemburg op zich geen strafbaar feit is. Tegelijkertijd volg ik de dossiers rond fiscale fraude reeds te lang op om het aantal geregistreerde vennootschappen in Luxemburg met Belgische UBOs niet als de symptomen van systeemfouten te zien. Het UBO register is een van de vele stappen die door het Europese bestuursniveau worden gezet richting een meer rechtvaardige fiscaliteit. Door deze initiatieven wordt het moeilijker voor lidstaten om zich aantrekkelijker te maken op de eengemaakte markt door onrechtstreekse belastingvoordelen toe te kennen. Het komt nu natuurlijk op de schouders van de lidstaten om die Europese initiatieven in de praktijk te brengen. Een slechte omzetting van de antiwitwasrichtlijnen in de uitwerking van het UBO register mag geen nieuwe manier zijn om belastingontwijking te vergemakkelijken.

Om die reden ben ik blij te horen dat het werken aan een meer robuust UBO register slechts een van de initiatieven is die deze regering neemt om meer inzicht in de financiële stromen mogelijk te maken. OpenLux toont aan dat het hiertoe bijdraagt. Het bekomen van informatie is natuurlijk maar de eerste stap, het verwerken ervan door de fiscale administraties en de magistratuur moet erop volgen. Alleen zo kan verzekerd worden dat fraudeurs niet alleen gekend, maar ook gestraft worden. Ook hier blijven verdere Europese en Belgische initiatieven van cruciaal belang, en ook hier zal ik in de toekomst rond blijven werken. 

Reacties

Vennligst sjekk din e-post og klikk på lenken for å bekrefte din nye e-postadresse.
Cookies op groen.be

Groen gebruikt functionele en analytische cookies die noodzakelijk zijn om de website goed te laten functioneren. Deze cookies verwerken geen persoonsgegevens en hier is geen toestemming voor nodig.

Als je daarvoor toestemming geeft, maken we ook gebruik van marketingcookies. Die stellen ons in staat om de website beter af te stemmen op jouw voorkeuren.

Je kunt je instellingen altijd weer wijzigen op de pagina over de cookies.

Voorkeuren aanpassen
Alle cookies accepteren