10 mrt 2021

Steunzone Vlaams-Brabant

De regeling rond de 'ontwrichte zones', zones die door het wegvallen van grote economische spelers kwetsbaar zijn, is een middel om regionale verschillen tegen te gaan. Daarnaast heeft het een goed oogmerk doordat het een fiscaal voordeel koppelt aan tewerkstelling. De voorwaarden voor de regeling van de ontwrichte zones zijn niet aangepast aan de situatie die we kennen sinds de coronacrisis, zowel wat betreft de lockdowns als de economische gevolgen van de crisis in het algemeen. Om die reden heeft Dieter Van Besien de Minister van Financiën bevraagd over zowel de interpretatie van de wetgeving in de huidige situatie, de effecten van de regeling, de wenselijkheid en de mogelijke toekomst ervan.

De ontwrichte zones of steunzones

Momenteel worden in Vlaanderen 3 steunzones erkend. De steunzones rond Genk en Turnhout lopen reeds af op 30 april 2021. Voor de steunzone rond Zaventem-Vilvoorde loopt dit af vanaf 30 november 2024. Via deze regeling kunnen bedrijven die binnen de zones zijn gevestigd een vrijstelling van 25% bekomen van de doorstorting van bedrijfsvoorheffing. Dit voor een periode van 2 jaar per extra arbeidsplaats die als gevolg van deze investering werd gecreëerd en die gedurende ten minste drie jaar voor kmo's of vijf jaar voor grote ondernemingen behouden blijft. Het voordeel komt overeen met een besparing van 4 à 5% op de loonkost en geldt ook indien er werkgelegenheid wordt overgenomen als gevolg van investeringen bij overname van een onderneming die anders mogelijk zou verdwijnen.

Veel ondernemingen hebben zwaar geleden onder de gevolgen van de coronacrisis. Heel veel werknemers werden tijdelijk werkloos. De winsten van de meeste ondernemingen liepen terug, wat naar de toekomst toe - naarmate de steunmaatregelen afnemen - nog grote gevolgen zal hebben voor hun beleid. Hierbij was het onduidelijk wat de effecten van de tijdelijke werkloosheid zouden betekenen voor de toepassingsvoorwaarden van de steunzones. Ook naar de toekomst toe is het goed om te weten hoe de regeling zal worden geïnterpreteerd en zal worden toegepast. Zelf ben ik ervan overtuigd dat de steunzones een proportionele maatregel zijn om de tewerkstellingsgraad hoog te houden en bestaande regionale verschillen te verkleinen. Ik geloof dan ook dat deze regelgeving naar de toekomst toe - tijdens de relance van onze economie - een belangrijke rol kan spelen. Ik heb dan ook aan de Minister gevraagd om zowel de juridische situatie, de effecten van de regeling, als zijn plannen met deze regeling naar de toekomst, toe te lichten.  

Mijn vragen

Op dit ogenblik valt zowat het hele grondgebied van de provincie Vlaams-Brabant onder de regeling "ontwrichte zone". Die regeling stimuleert bedrijven tot extra aanwervingen door gedeeltelijke vrijstelling van het doorstorten van bedrijfsvoorheffing, uiteraard onder bepaalde voorwaarden zoals het aanhouden van de tewerkstelling.

Ten gevolge van de coronacrisis kennen veel ondernemingen een economische achteruitgang, waardoor vele onder hen gebruik moeten maken van het stelsel van tijdelijke werkloosheid en waardoor een aantal andere ondernemingen helaas genoodzaakt zijn om een aantal mensen te laten gaan. Bij de normale toepassing van de voorwaarden van de ontwrichte zone zou dit tot gevolg hebben dat deze ondernemingen niet langer aanspraak kunnen maken op de vrijstelling van bedrijfsvoorheffing. We leven vandaag echter niet in die normale tijden. We staan voor een grote uitdaging qua relance en volgens mij kan de  steunregeling voor ontwrichte zones deel uitmaken van de relance, aangezien ze investeringen aantrekt die de tewerkstellingsgraad verhogen.

Kunt u mij zeggen hoeveel dossiers door kmo's werden ingediend voor de steunzone Zaventem-Vilvoorde en hoeveel daarvan werden goedgekeurd? Wat zijn de cijfers met betrekking tot grote ondernemingen? Wat is de verhouding met andere steunzones?

Wordt er bij de evaluatie van het naleven van de voorwaarden van de regeling voor steunzones rekening gehouden met de impact van de coronaepidemie? Wordt er bijvoorbeeld een onderscheid gemaakt tussen die ondernemingen waar ontslagen volledig moeten worden toegeschreven aan de economische bedrijvigheid in hun sector ten gevolge van de epidemie en de ondernemingen waar dit niet het geval is?

Heeft het beroep doen op de tijdelijke werkloosheid een gevolg voor de aanspraak op de vrijstelling van doorstorting van de bedrijfsvoorheffing?

Ten slotte, hoe evalueert u vandaag de regeling van die steunzones? Kan een aanpassing van de voorwaarden deel uitmaken van de relancemaatregelen?

Het antwoord van de Minister

De vrijstelling van de doorstorting van bedrijfsvoorheffing voor steunzones werd in het leven geroepen om een regio die werd getroffen door een grootschalig collectief ontslag gedurende een periode van maximaal zes jaar economisch te ondersteunen. Na afloop van deze periode wordt de getroffen regio geacht weer op eigen benen te kunnen staan.

Het is belangrijk dat het betrokken Gewest een economische evaluatie van die maatregel zou uitvoeren. Op basis van die evaluatie kan dan door de regering worden bekeken of het nodig is om de afbakeningsregels te herzien, maar zolang dat niet is gebeurd, blijven de huidige afbakeningsregels van kracht. Wij zullen daarover gesprekken voeren met de Gewesten op 18 maart, als ik mij niet vergis.

Ik ben geen voorstander van een loutere verlenging van de wettelijke termijn van zes jaar. De oudste twee steunzones werden afgebakend na grootschalige collectieve ontslagen die ruim acht jaar geleden plaatsvonden. Hoewel ik de economische impact van die gebeurtenissen zeker niet wil minimaliseren, denk ik niet dat men na afloop van de huidige termijn van deze steunzones op basis van de toenmalige gebeurtenissen, nog een verschil in de behandeling kan verantwoorden tussen deze steunzones en de rest van het grondgebied.

Ik ben er daarentegen wel voorstander van om nieuwe steunzones mogelijk te maken op basis van de gebeurtenissen die zich recent voordeden. Ik denk hierbij vooral aan de coronacrisis en de brexit. In die zin werd alleszins de piste al verkend om in het kader van de relance deze maatregel gedurende een korte termijn op het hele grondgebied op een meer veralgemeende wijze te kunnen toepassen. Voorlopig werd deze maatregel evenwel nog niet in aanmerking genomen in het pakket steunmaatregelen dat de regering binnenkort zal voorleggen aan het Parlement. Dat wil natuurlijk niet zeggen dat een dergelijke maatregel in een latere fase toch niet opnieuw op de regeringstafel kan belanden.

Er waren ook een aantal specifieke vragen over concrete cijfers. Ik kan u meegeven dat in de steunzone Zaventem-Vilvoorde 46 dossiers door kmo's werden ingediend. Daarvan werden er 43 goedgekeurd. Er werden geen dossiers ingediend door grote ondernemingen. De gevraagde steun hiervoor werd geraamd op 1,4 miljoen euro waarbij in 304 nieuwe arbeidsplaatsen wordt voorzien.

Wat andere steunzones betreft, gaat het in Genk over 385 kmo-dossiers, waarvan er 14 niet goedgekeurd werden, en 32 door grote ondernemingen werden ingediend, waarvan er 1 niet goedgekeurd werd. Voor de steunzone Turnhout gaat het om 339 kmo-dossiers waarvan
er 13 niet goedgekeurd werden, en om 2 grote ondernemingen. In Herstal gaat het om 10 kmo-dossiers, waarvan 1 niet goedgekeurd, en 3 grote ondernemingen. In Charleroi werden er 4 kmo-dossiers ingediend, waarvan er 2 niet goedgekeurd, en 1 door een grote onderneming. In Frameries werden 14 kmodossiers ingediend waarvan 1 niet goedgekeurd, en geen enkele door een grote onderneming.

De verschillende wetten met de ondersteuningsmaatregelen in het kader van de COVID-19-pandemie hebben geen wijzigingen aangebracht aan de vrijstelling van doorstorting van de bedrijfsvoorheffing voor investeringen verricht in een inrichting gelegen in een steunzone. De wettelijke voorwaarden om aanspraak te maken op deze steunmaatregel blijven dus ongewijzigd van toepassing. Dat betekent dat, wanneer een arbeidsplaats waarvoor deze steunmaatregel werd toegepast niet gedurende de vereiste minimale periode van drie of vijf jaar behouden is gebleven, ongeacht of dit te wijten is aan de COVID-19-pandemie, de werkgever de niet-doorgestorte bedrijfsvoorheffing zal moeten storten.

Tijdens de periode waarin de werkgever een beroep doet op het stelsel van tijdelijke werkloosheid, blijft de arbeidsplaats zelf wel behouden. De werkgever betaalt dan wel geen bezoldiging met betrekking tot deze arbeidsplaats en houdt bijgevolg geen bedrijfsvoorheffing in die in aanmerking komt voor de vrijstelling.

Tot slot kan ik ook nog meegeven dat de Europese Commissie de nieuwe regionale richtsnoeren nog niet bekend heeft gemaakt, maar de steunmaatregel is slechts in mindere mate gefundeerd op deze richtsnoeren. Ze zijn dus enkel van belang voor grote ondernemingen die van deze maatregel gebruik willen maken. De steun die via deze maatregel daarentegen aan kmo's wordt verleend, is gefundeerd op de algemene groepsvrijstellingsverordening waarvan de toepassingsperiode tot eind 2023 is verlengd.

Mijn repliek

Dank u voor uw antwoord, mijnheer de minister. Uw antwoord is een mix van maatregelen, enerzijds de verdere afhandeling van de normale werking van de ontwrichte zones en anderzijds het idee om in het kader van de relance hetzelfde of een soortgelijk mechanisme tijdelijk over heel Vlaanderen te gebruiken. Ik meen dat dit een goed idee is. Het kan een instrument zijn dat kan helpen bij de relance voor onze kmo's, op voorwaarde dat wij de criteria onder de loep nemen en tijdelijk aanpassen met het oog op die relance. U zult in ons een partner vinden om dat te onderzoeken en verder uit te werken.

Conclusie

Net zoals ik ziet de Minister de economische zin in van de logica van de steun voor de ontwrichte zones, m.n. de koppeling van een fiscaal voordeel aan een verhoogde tewerkstelling. Zijn voorstel om op basis van de huidige situatie (een algemene economische teloorgang door de coronacrisis en de brexit) de modaliteiten van de steunzoneregeling aan te passen, juich ik dan ook toe. Een mogelijk nadeel dat ik zie is dat men door een algemene regeling niet langer tracht de regionale verschillen in economische bedrijvigheid te compenseren. Ik zal dan ook pleiten voor een evenwichtige nieuwe regeling die de werking van de bestaande steunzones niet in het gedrang brengt. 

Reacties

Vennligst sjekk din e-post og klikk på lenken for å bekrefte din nye e-postadresse.
Cookies op groen.be

Groen gebruikt functionele en analytische cookies die noodzakelijk zijn om de website goed te laten functioneren. Deze cookies verwerken geen persoonsgegevens en hier is geen toestemming voor nodig.

Als je daarvoor toestemming geeft, maken we ook gebruik van marketingcookies. Die stellen ons in staat om de website beter af te stemmen op jouw voorkeuren.

Je kunt je instellingen altijd weer wijzigen op de pagina over de cookies.

Voorkeuren aanpassen
Alle cookies accepteren